[x] ปิดหน้าต่างนี้
ก้าวทุกวินาที กับ... สหวิชา ดอท คอม
ชื่อผู้ใช้ :
รหัสผ่าน :
   
   
หมวดหมู่ : ภาษาไทย
เกิดภาพพจน์อะไร เมื่อ "การบินไทยยิ้ม"
อาทิตย์ ที่ 5 เดือน กรกฏาคม พ.ศ.2552
การบินไทยรักคุณเท่าฟ้า สายการบินของคนไทยยิ้มปริ เมื่อเปิดเส้นทางบินตรงสู่นอร์เวย์เป็นสายการบินแห่งแรกและแห่งเดียว   


                                               ภาพจาก www.khunnamob.info

บินไทยยิ้มเส้นทางใหม่ 'ออสโล' ได้รับความนิยม
         พาดหัวตัวโต ๆ นี้ ดูเหมือนจะธรรมดา สำหรับคนที่อ่านข่าวจากหนังสือพิมพ์เป็นประจำ โดยเฉพาะคำว่าการบินไทยยิ้มปริ ความหมายที่เข้าใจกันโดยทั่วไปก็คือ บริษัทการบินไทย ประสบผลสำเร็จจากการเปิดเส้นทางบินใหม่ไปกรุงออสโล ประเทศนอร์เวย์ พร้อมกับยอดจองตั๋วล่วงหน้ากว่า 75 % นอกจากนั้นในเนื้อข่าวยังพบกว่าการบินไทยเป็นสายการบินแรกที่บินตรงสู่เมืองหลวงของกลุ่มประเทศสแกนดิเนเวียอีกด้วย นับเป็นเรื่องที่น่ายินดีสำหรับการบินไทย ซึ่งมีข่าวก่อนหน้านี้ว่าประสบภาวะขาดทุน
         การใช้ภาษาในหนังสือพิมพ์ จำเป็นอย่างยิ่งทีจะต้องใช้คำที่ แสดงให้เห็นถึงจินตภาพ หรือความชัดเจนในการสื่อสารกับผู้อ่าน เพื่อดึงดูดใจ ตีความได้ง่าย ภาษาลักษณะนี้ไม่ผิด เพราะเป็นการใช้โวหารแบบภาพพจน์ ซึ่งมีมานานแล้ว  


ประเด็นที่จะศึกษา
        การใช้โวหารภาพพจน์
          ภาพพจน์ หมายถึง การเขียนที่ใช้ถ้อยคำกะทัดรัด ให้ความหมายลึกซึ้ง และเป็นกลวิธีการเขียนที่พยายามโยงข้อความหนึ่งไปสู่อีกสิ่งหนึ่ง ในที่นี้จะกล่าวเพียง ๖ ลักษณะ ดังนี้

๑. อุปมา เป็นการเปรียบเทียบว่าสิ่งหนึ่งเหมือนกับอีกสิ่งหนึ่ง โดยใช้คำว่า เหมือน ดุจ ดั่ง เฉก เช่น ราวกับ คล้าย กล ถนัด เพียง ย่อม อย่าง เปรียบ ฯลฯ
ตัวอย่าง
        ผลมะเดื่อเมื่อสุกไซร้           มีพรรณ
ภายนอกแดงดูฉัน                       ชาดบ้าย
ภายในย่อมแมลงวัน                   หนอนบ่อน
ดุจดั่งคนใจร้าย                          นอกนั้นดูงาม
 (โคลงโลกนิติ ของ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาเดชาดิศร)
        โคลงบทนี้มีอุปมาอยู่ ๒ แห่ง คือ บาทที่ ๒ ใช้คำว่า  ฉัน แปลว่า เช่น อย่าง และ   ดุจดั่ง   ในบาทที่ ๔ การเปรียบเทียบโดยวิธีอุปมานี้บางครั้งก็มิอาจได้ปรากฏคำที่แสดงการเปรียบเทียบอย่างเด่นชัด เช่น 
    งามสองสุริยราชล้ำ              เลอพิศ นาพ่อ
พ่างพัชรินทรไพจิตร                 ศึกสร้าง
ฤารามเริ่มรณฤทธิ์                   รบราพณ์ แลฤา
ทุกเทศทุกทิศอ้าง                  อื่นไท้ไป่เทียม
 (ลิลิตตะเลงพ่าย ของ สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาปรมานุชิตชิโนรส
 
๒. อุปลักษณ์ คือการเปรียบเทียบสิ่งหนึ่งเป็นอีกสิ่งหนึ่ง ไม่มีคำเปรียบเทียบเหมือนอุปมา แต่เป็นการใช้ภาษาสั้น กระชับ สื่อความหมายแจ่มชัด อาจมีคำว่า เป็น คือ เท่า อยู่ในข้อความนั้นด้วย 
 ตัวอย่าง
 หนังสือพิมพ์คือละครโรงใหญ่ อะไรที่เกี่ยวกับชีวิตไม่ว่าสูงว่าต่ำมีอยู่ในหนังสือพิมพ์ทั้งสิ้น 
(ละครแห่งชีวิต ของ ม.จ.อากาศดำเกิง )
 ละครโรงใหญ่ แทนความวุ่นวายของชีวิตมนุษย์ในโลกนี้ 
     นารีแม้ไร้สรรพ                ภูษณา
ผัวก็เป็นอาภรณ์                   พิลาศ
แม้ไร้ซึ่งภรดา                       งามเหือด
ถึงจะแต่งรัตนมาษ               ไป่พร้อมโสภา
 (พระนลคำหลวง ของ รัชกาลที่ ๖)
 
๓. บุคคลวัตหรือบุคคลสมมติ เดิมเรียกว่า บุคลาธิษฐาน คือการสมมติสิ่งต่างๆ ให้มีกิริยาอาการและความรู้สึกเหมือนมนุษย์  ตัวอย่าง
 เสียงซากอิฐปูนสะอื้น          วังเวงพื้นเวียงไทยไหว
 ทุกผงทรายธุลีไป                ปานจะเพ้อเจ้อเจรจา
 (กวีนิพนธ์ ของ อังคาร กัลยาณพงศ์ )
 หางนกยูงระย้าเรี่ยคลอเคลียน้ำ       แพนดอกฉ่ำช้อยช่อวรวิจิตร
งามดั่งเปลวเพลิงป่ามานิรมิต           สร้อยโสภิตอภิรุมพุ่มหัวใจ 
 (วารีดุริยางค์ ของ เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์)

๔. อติพจน์และอวพจน์  คือ การกล่าวผิดไปจากที่เป็นจริง อาจเป็นการกล่าวเกินจริงหรือน้อยกว่าความจริง โดยมีเจตนาเพื่อเน้นข้อความให้มีน้ำหนักมากขึ้น
 ตัวอย่าง 
  หิวจนไส้จะขาดอยู่แล้ว - ผ้าขี้ริ้วห่อทอง
- ร้องไห้จนน้ำตาจะเป็นสายเลือด - ใจเสาะเป็นปลาซิว 
  เรียมร่ำน้ำเนตรถ้วม          ถึงพรหม 
  พาหมู่สัตว์จ่อมจม             ชีพม้วย
  พระสุเมรุเปื่อยเป็นตม       ทบท่าว ลงนา
  อักนิพรหมฉ้วย                  พี่ไว้จึ่งคง
 (กำสรวลศรีปราชญ์ )

๕. นามนัย  เป็นภาพพจน์ที่เรียกชื่อสิ่งหนึ่งโดยใช้คำอื่นแทน ไม่เรียกตรงๆ ส่วนใหญ่จะเป็นคำที่รู้จักกันทั่วไป และเมื่อกล่าวถึงแล้วผู้คนก็จะเข้าใจได้โดยง่าย
ตัวอย่าง
ขุนแผนรังเกียจความไม่บริสุทธิ์ของนางพิม เพราะมีขุนช้างมาร่วมครองรักกับนาง ยามใกล้ชิดเมื่อใดก็ให้รู้สึก
เหมือนกินน้ำเห็นปลิงทุกสิ่งไปเสภาขุนช้างขุนแผนหรือ ขุนแผนบริภาษนางพิมที่ยอมเป็นภรรยาขุนช้างว่า
แรกเชื่อว่าเนื้อทับทิมแท้      มาแปรเป็นพลอยหุงไปเสียได้
กาลวงว่าหงส์ให้ปลงใจ        ด้วยมิได้ดูหงอนแต่ก่อนมา
 (เสภาขุนช้างขุนแผน)

๖. อุปมานิทัศน์ หมายถึง การใช้เรื่องราวหรือนิทานขนาดสั้นหรือขนาดยาวประกอบ ขยาย หรือแนะโดยนัยให้ผู้อ่านหรือผู้ฟังเข้าใจได้อย่างชัดเจนในแนวความคิด หลักธรรม หรือ ข้อควรปฏิบัติที่ผู้เขียนประสงค์จะสื่อไปยังผู้อ่านผู้ฟัง
ตัวอย่าง
เพื่อนไปไหนเสียนาน นะท่านเต่า เต่าว่า เรานี้ได้ไปเที่ยวบก
บกนั้นเป็นอย่างไร ไหนลองยก เต่ายืดอกเล่าไปให้ปลาฟัง
อ๋อ ที่บกเป็นที่ที่งามมาก สิ่งสวยหลากแปลกสีมีพร้อมพรั่ง
มีอาหารมีลมร่มเย็นจัง มีเสียงดังที่เราไม่เคยได้ยิน
ฉันไม่เข้าใจเลย ที่เอ่ยนี้ บกเป็นที่กระดิกพลิกผันผิน
บกคงอ่อนละมุนได้ดังใจจินต์ และแหวกว่ายได้สิ้น เช่นถิ่นนี้
เต่าคลอนหัวตอบปลาว่า ไม่ใช่ งั้นบกเอ่อไหลไปได้ทุกที่
เต่าตอบว่า ไม่ใช่ อย่างใจดี หรือบกมีระลอกซาบเอิบอาบเย็น
เต่าหดหัวตอบปลาว่า ไม่ใช่ ปลาจะถามอย่างไร เต่าไม่เห็น
ตอบไม่ใช่ ไม่ถูก ทุกประเด็น ปลาจึงเล่นงานเต่าอย่างเศร้าใจ
สหายเอ๋ยท่านมิน่ามาโกหก อวดอ้างยกสิ่งที่มีไม่ได้
ไม่มีจริงเป็นจริงเหมือนสิ่งใด อย่าหลงใหลเลอะเล่า เลยเต่านา
(เต่ากับปลา ของ เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์)
เรื่อง เต่ากับปลานั้น ผู้เขียนต้องการกระตุ้นให้ผู้อ่านได้คิดว่า การที่คนจะวัดหรือประเมินค่าของสิ่งต่างๆ จากประสบการณ์ของตัวเองเพียงอย่างเดียวนั้นเป็นการถูกต้องหรือไม่ และการที่คนเราหรือสังคมของเรายังไม่รู้จักหรือคุ้นเคยกับสิ่งต่างๆ แล้ว ย่อมแสดงว่าสิ่งต่างๆ เหล่านั้นยังไม่มีอยู่ในโลกนี้ใช่หรือไม่

ประเด็นคำถาม
๑. การใช้โวหารภาพพจน์ จากข่าวข้างต้น เป็นแบบใด
(คำตอบ คำว่า บินไทยยิ้ม เป็นบุคคลวัต คือการสมมุติสิ่งต่างๆ ให้มีกิริยาอาการและความรู้สึกเหมือนมนุษย์ 
ส่วนคำว่า รักคุณเท่าฟ้า เป็นลักษณะ อติพจน์ คือการกล่าวเกินจริง)
๒. ให้นักเรียนค้นคว้าตัวอย่างการใช้โวหารภาพพจน์จากงานเขียนอื่น ๆ พร้อมระบุแหล่งที่มา


ศึกษาเพิ่มเติม
http://203.172.213.74/moodle/file.php/27/course.doc

แหล่งอ้างอิง
http://www.khunnamob.info/board/photo/mXT0HkNN/tG6cyETi.jpg
www.rssthai.in.th
http://www.norsorpor.com/


เข้าชม : 13434
นำเสนอโดย : ครูภริตพร อุปนันต์
โรงเรียนป่าตาลบ้านธิพิทยา
สพม.35
อยู่ในขั้น : เจ้ายุทธภพ

แชร์ไปที่ Facebook

  หมวดหมู่ ภาษาไทย ล่าสุด
พระบรมนามาภิไธย-พระปรมาภิไธย
โดย : [เข้าชม : 12470 ]
กาพย์เห่เรือ ตอน เห่ชมเรือ
โดย : [เข้าชม : 129295 ]
พี่มาก พระโขนง กับคำรื่นหู
โดย : [เข้าชม : 39581 ]
ภาษาในอินเตอร์เน็ตมีผลต่อภาษาไทยอย่างไร
โดย : [เข้าชม : 38111 ]
การเว้นวรรคตอน
โดย : [เข้าชม : 44336 ]
หัวใจชายหนุ่ม ตอนคุณค่าการใช้ภาษา
โดย : [เข้าชม : 43045 ]
มหาเวสสันดรชาดก ตอน องค์ประกอบของชาดก
โดย : [เข้าชม : 40903 ]
มงคลสูตรคำฉันท์ ตอน อำนาจของคำถาม
โดย : [เข้าชม : 43996 ]
มหาเวสสันดรชาดก กัณฑ์มัทรี
โดย : [เข้าชม : 48683 ]
รามเกียรติ์...เอราวัณ
โดย : [เข้าชม : 55386 ]
 10 สาระการเรียนรู้ Text Random
จีนศึกษา : พิธีล้างป่าช้า (2)
Beautiful Dresses in ASEAN
รายวิชาเพิ่มเติม :สาระท้องถิ่นสุรินทร์ : อาหารพื้นบ้าน
พลังงานเสียง (sound energy)
รายวิชาเพิ่มเติม :สาระท้องถิ่นสุรินทร์ : การทอผ้าไหม
How many people can't read in the world?
จงโคร่ง ชื่อวิทยาศาสตร์: Bufu asper Gravenhorst,
ทำไมจึงต้องรังเกียจเหี้ย
อาหารเพื่อสุขภาพรายวัน
ประโยชน์ของชมพู่
 
     "สหวิชา ดอท คอม" เป็นแหล่งรวมเนื้อหาความรู้ต่าง ๆ บอกเล่าประสบการณ์เกี่ยวกับเนื้อหา และการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนจากครูทั่วประเทศ นำมาแลกเปลี่ยนในเว็บไซต์แห่งนี้ ซึ่งเนื้อหาทั้งหมดได้ถูกกลั่นกลรองมาจากความรู้ ประสบการณ์ในการทำงานของทีมงานทุกคน...ดังนั้น ทุกเรื่องราว ทุกเนื้อหาสาระจึงเป็นลิขสิทธิ์ของผู้เขียนและสำนักเทคโนโลยีเพื่อการเรียนการสอน สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ หากบุคคลใดที่มีความประสงค์จะนำเนื้อหาเรื่องราวใด ๆ ในเว็บไซต์แห่งนี้ไปนำเสนอในรูปแบบใด ๆ จึงควรที่จะอ้างอิงและให้เครดิตกับ "สหวิชา ดอท คอม" เพื่อเป็นการสนับสนุนและเป็นกำลังใจในการทำงานแก่ทีมงานทุกคนที่เพียรค้นคว้าหาความรู้มานำเสนอ ขอขอบคุณผู้ที่ให้ความสนใจทุกท่านที่เล็งเห็นความสำคัญในสาระการเรียนรู้ต่าง ๆ ...เราขอน้อมรับทุกคำติชมและจะนำไปพัฒนาปรับปรุงในการทำงานให้ดียิ่งขึ้น ขอขอบคุณ Maxsite 1.10 CMS ที่พัฒนาโดยคนไทย ขอขอบคุณทุก ๆ คลิกที่แวะมาเยี่ยมชมเรา "สหวิชา ดอท คอม"

| เกี่ยวกับสหวิชา.คอม | สาระการเรียนรู้ | บทความ | สื่อการเรียนการสอน | แบบฝึกทักษะ | เล่าสู่กันฟัง | คำถามยอดนิยม | Links น่ารู้ | ทีมงานสหวิชา.คอม | ติดต่อเรา |