[x] ปิดหน้าต่างนี้
ก้าวทุกวินาที กับ... สหวิชา ดอท คอม
ชื่อผู้ใช้ :
รหัสผ่าน :
   
   
หมวดหมู่ : วิทยาศาสตร์
แมลงอดทน...วัดผลคุณภาพน้ำ
จันทร์ ที่ 17 เดือน พฤษภาคม พ.ศ.2553
การศึกษาธรรมชาติโดยใช้ธรรมชาติ เป็นวิธีการดูแลสิ่งแวดล้อมที่ดีที่สุด...   

       นักสิ่งแวดล้อมเล็งเห็นความสำคัญของแมลงน้ำ ช่วยประเมินคุณภาพน้ำในเชิงชีวภาพ เร่งศึกษาชนิดของแมลงน้ำ โดยเฉพาะแมลงหนอนปลอกน้ำ เพื่อความแม่นยำในการตรวจสอบคุณภาพน้ำ หวังใช้ข้อมูลด้านชีวภาพ ประเมินคุณภาพน้ำร่วมกับปัจจัยทางกายภาพ-เคมี และเป็นนโยบายในการตัดสินคุณภาพน้ำผิวดินในอนาคต
       
       น.ส.เพ็ญศรี บรรลือ นักศึกษาปริญญาเอก ด้านความหลากหลายของแมลงหนอนปลอกน้ำ คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ กล่าวว่า การตรวจสอบคุณภาพน้ำในเชิงชีวภาพสามารถใช้สิ่งมีชีวิตเป็นตัวบ่งชี้คุณภาพน้ำ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการใช้แมลงน้ำ ซึ่งเป็นสัตว์ที่มีจำนวนและชนิดมากที่สุด และเนื่องจากแมลงน้ำสามารถอยู่อาศัยได้ในแหล่งน้ำทุกรูปแบบ มีความทนทานต่อสภาวะมลพิษได้แตกต่างกัน เกาะอยู่กับที่หรือเคลื่อนที่ได้ไม่ไกลนัก ทำให้สามารถใช้ในการประเมินผลกระทบที่เกิดขึ้นในแต่ละพื้นที่ได้ บางชนิดมีวัฎจักรชีวิตที่ยาวนาน ทำให้เห็นความแตกต่างของปัญหามลพิษที่มีต่อสิ่งมีชีวิตในช่วงเวลาที่ต่างกัน
       
(ข่าวจาก
http://www.manager.co.th/Science/ViewNews)
   

 

                                                              ภาพหนอนปลอกน้ำ

                                            (ที่มา : http://en.wikipedia.org/wiki/Caddisfly)

แมลงหนอนปลอกน้ำ ชื่ิอสามัญ caddisflies

         อยู่ใน Kingdom: Animalia
 
            Phylum: Arthropoda
 
             Class: Insecta
 
              Superorder: Amphiesmenoptera
 
               Order: Trichoptera

         แมลงหนอนปลอกน้ำ เป็นแมลงในออร์เดอร์ Trichoptera  มีรากศัพท์จากภาษากรีก ซึ่งหมายถึง  trich หมายถึง ขน,ผม  และ ptera แปลว่าปีก มักเรียกว่า sedge-flies หรือ rail-flies มีปากขนาดเล็กคล้ายแมลงทั่วไป มีหนวด 2  เส้น ใกล้เคียงกับผีเสื้อในออร์เดอร์ Lepidoptera (moths and butterflies)   (แปลจาก en.wikipedia.org/wiki/Caddisfly)   โดยตัวอ่อนจะอาศัยอยู่ในน้ำ ส่วนตัวเต็มวัยจะบินหาคู่ผสมพันธุ์อยู่บนบกบริเวณใกล้ ๆ กับแหล่งน้ำ         ตัวอ่อนของแมลงหนอนปลอกน้ำจะมีลักษณะคล้ายหนอน มีขาที่แท้จริง 3 คู่ บางกลุ่มจะมีการสร้างปลอก โดยใช้วัสดุที่มีอยู่ในธรรมชาติ เช่น ก้อนหิน เปลือกหอย  กิ่งไม้ ใบไม้ มายึดติดกันโดยใช้เส้นใยเหนียว ๆ ซึ่งรูปแบบของการสร้างจะแตกต่างกันไปในแต่ละกลุ่ม  (http://www.biology.science.cmu.ac.th/research/AIRU%20data%20online/AIRU_website/Trichoptera_general.html)
 

      

      

                                   ภาพระยะไข่และดักแด้  ระยะหนอน ระยะตัวเต็มวัยหนอนปลอกน้ำ
                      
(ที่มา : http://www.dlia.org/atbi/methods/aquatic_insects.shtml, http://bottleworld.net/?p=68, http://www.manager.co.th/Science/ViewNews.aspx?NewsID=9530000064359 ตามลำดับ)

  

วัฎจักรชีวิตของแมลง
       หนอนปลอกน้ำ (caddisflies) วงจรชีวิตมี 4 ระยะ ซึ่งเป็นการเปลี่ยนแปลงรูปร่างอย่างสมบูรณ์ (complete metamorphosis) ส่วนชีปะขาว (mayflies) และแมลงเกาะหิน (stoneflies) วงจรชีวิตมี 3 ระยะ เป็นการเปลี่ยนแปลงรูปร่างแบบไม่สมบูรณ์ (incomplete metamorphosis) โดยในแต่ละระยะมีรูปร่างลักษณะและหน้าที่แตกต่างกัน(http://www.dnp.go.th/foremic/entomology/Web/Eminent/Eminent/aquatic%20insects/aquatic%20insects.htm)
  

      

                                          ภาพแหล่งที่อยู่อาศัยของแมลงหนอนปลอกน้ำ
           (ที่มา : http://www.manager.co.th/Science/ViewNews.aspx?NewsID=9530000064359)

        ความสัมพันธ์ของแมลงน้ำกับแหล่งน้ำ
       นักวิทยาศาสตร์มักใช้ประโยชน์จากแมลงน้ำในการเรียนรู้เกี่ยวกับแม่น้ำและกระแสน้ำ โดยใช้เป็นตัวชี้วัดคุณภาพของน้ำ ด้วยเหตุผลหลายประการ ดังนี้
         1.ง่ายต่อการเก็บมาศึกษาวิจัย
         2.  มีจำนวนมาก และมีการตอบสนองที่ดี แมลงน้ำบางชนิดไม่สามารถดำรงชีวิตอยู่ได้เมื่อแหล่งน้ำมีสภาพเปลี่ยนแปลงไป เช่น มีปัญหามลภาวะในแหล่งน้ำ        ปริมาณตะกอนที่มาก อุณหภูมิของน้ำสูง ปริมาณออกซิเจนละลายน้ำต่ำ ส่วนแมลงน้ำชนิดที่สามารถอาศัยอยู่ได้ในสภาวะดังกล่าว เรียกว่า กลุ่มทนทาน (tolerant)
         3. มีจำนวนมากพอ แม้ในพื้นที่ขนาดเล็กที่เป็นแหล่งอาศัยของแมลงน้ำได้
       การตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงของแหล่งน้ำและการแบ่งกลุ่มที่ชัดเจนตามลักษณะการกินอาหารของแมลงน้ำ สามารถบอกถึงบทบาทหน้าที่ในแหล่งน้ำที่เป็นที่อยู่อาศัยได้ เช่น ตัวอย่างที่เก็บมาจากบริเวณที่เป็นพื้นทรายใต้ลำธาร ซึ่งจะเต็มไปด้วยกลุ่มของแมลงพวกกินอินทรียวัตถุ ซึ่งตัวอย่างดังกล่าวสามารถชี้ให้เห็นว่าพื้นที่บริเวณนั้นเป็นแหล่งรวมของเศษซากอินทรียวัตถุ และตะกอน ความหลากหลายของแมลงน้ำในตัวอย่างที่เก็บมา จะช่วยบอกให้นักชีววิทยาทางน้ำได้ทราบข้อมูลเกี่ยวกับระบบนิเวศบริเวณนั้น ในด้านประชากรของสัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำ ปลา นก และ สัตว์ป่าชนิดอื่น ๆ
 
 
  แหล่งน้ำผิวดิน
  น้ำผิวดิน   หมายถึง   น้ำที่เกิดตามธรรมชาติ   ได้แก่   แม่น้ำ  ลำคลอง  หนอง  บึง  
  
 

       สาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษา-มัธยมศึกษาตอนปลาย
  มาตรฐาน ว ๒. ๑    เข้าใจสิ่งแวดล้อมในท้องถิ่น   ความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งแวดล้อมกับสิ่งมีชีวิต   ความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งมีชีวิตต่าง ๆ ในระบบนิเวศ มีกระบวนการสืบเสาะ         หาความรู้และจิตวิทยาศาสตร์สื่อสารสิ่งที่เรียนรู้และนำความรู้ไปใช้ประโยชน์
          ตัวชี้วัด ป. ๖    ๑.   สำรวจและอภิปรายความสัมพันธ์ของกลุ่ม     สิ่งมีชีวิตในแหล่งที่อยู่ต่าง ๆ 
          สาระการเรียนรู้แกนกลาง -   กลุ่มสิ่งมีชีวิตในแหล่งที่อยู่ต่าง ๆ  มีความ   สัมพันธ์กัน และมีความสัมพันธ์กับแหล่งที่อยู่ในลักษณะของแหล่งอาหาร แหล่งที่อยู่อาศัย  แหล่งสืบพันธุ์  และแหล่งเลี้ยงดูลูกอ่อน
  
          ตัวชี้วัด  ม. ๔-ม. ๖      ๓.  อธิบายความสำคัญของความหลากหลายทางชีวภาพ และเสนอแนะแนวทางในการดูแลและรักษา 
          สาระการเีีรียนรู้แกนกลาง ความหลากหลายทางชีวภาพมีความสำคัญต่อสิ่งมีชีวิต สิ่งมีชีวิตทุกชนิดมีความสำคัญต่อระบบนิเวศ   ถ้าสิ่งมีชีวิตชนิดใดชนิดหนึ่งถูกทำลายหรือสูญหายไป  ก็จะส่งผลกระทบต่อความหลากหลายของสิ่งมีชีวิตอื่น ๆ ในระบบนิเวศด้วย


  
    
 คำถามน่าคิด
 1. แมลงเป็นสิ่งมีชีวิตใน Phylum: Arthropoda ที่สิ่งมีชีวิตในไฟลัมนี้แตกต่างจากสิ่งมีชีวิตในไฟลัมอื่นๆอย่างไร
 2. การตรวจสอบคุณภาพน้ำโดยใช้แมลงหนอนปลอกน้ำ มีประโยชน์ต่อระบบนิเวศอย่างไร
 3. Metamorphosis คือวงจรชีวิตอย่างไร
 4. ในชุมชนของนักเรียนมีแหล่งน้ำผิวดินอะไรบ้าง
 
 กิจกรรมชวนสนุก
 1. สำรวจสิ่งมีชีวิตแหล่งน้ำผิวดินในชุมชน/โรงเรียนของนักเรียน
 2. ค้นหาแมลงชนิดอื่นๆที่ใช้วัดคุณภาพของน้ำ
 
 
 ความรู้บูรณาการ
 นำความรู้ที่ได้ไปใช้ในการศึกษาในการศึกษาสาระที่ ๖
 • กระบวนการเปลี่ยนแปลงของโลก   โครงสร้างและองค์ประกอบของโลก ทรัพยากรทางธรณี สมบัติทางกายภาพของดิน หิน น้ำ อากาศ สมบัติของผิวโลก และบรรยากาศ กระบวนการเปลี่ยนแปลงของเปลือกโลก ปรากฏการณ์ทางธรณี ปัจจัยที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงของบรรยากาศ
 
 
 อ้างอิง
 http://www.biology.science.cmu.ac.th/research/AIRU%20data%20online/AIRU_website/Trichoptera_general.html
 http://www.dnp.go.th/foremic/entomology/Web/Eminent/Eminent/aquatic%20insects/aquatic%20insects.htm 
 http://en.wikipedia.org/wiki/Caddisfly
 
http://www.manager.co.th/Science/ViewNews.aspx?NewsID=9530000064359
ภาพไอออนจาก   http://www.yukonplacersecretariat.ca/fish/benthic.html
  
 



เข้าชม : 10237
นำเสนอโดย : นางสาวกมลรัตน์ ฉิมพาลี
โรงเรียนถนนหักพิทยาคม
สพท. บุรีรัมย์ เขต 3
อยู่ในขั้น : เจ้ายุทธภพ

แชร์ไปที่ Facebook

  หมวดหมู่ วิทยาศาสตร์ ล่าสุด
พิชิตมะเร็งเต้านมด้วยสารประกอบในขมิ้น
โดย : [เข้าชม : 18152 ]
เคล็ดลับง่ายๆดูแลเส้นผม
โดย : [เข้าชม : 24145 ]
ขนที่งอกปกคลุมหนังศีรษะของมนุษย์
โดย : [เข้าชม : 22100 ]
ประเภทของพายุ
โดย : [เข้าชม : 20913 ]
การแช่แข็งมนุษย์ ไครโอนิกส์
โดย : [เข้าชม : 21082 ]
LED สีน้ำเงิน คว้าโนเบล ฟิสิกส์2014
โดย : [เข้าชม : 23565 ]
คดีทารุณกรรมสุนัข
โดย : [เข้าชม : 23645 ]
พลอยแท้ บนม่อนหินล้านปี
โดย : [เข้าชม : 34036 ]
ปลาตีน
โดย : [เข้าชม : 34102 ]
Reuse
โดย : [เข้าชม : 34755 ]
 10 สาระการเรียนรู้ Text Random
แผนการจัดสอนแทนของครูเนาว์ ครั้งที่2
อาชีพทำลายอนาคต
ส่งจดหมายได้รางวัล เพื่อล่อจับโจร
ภูมิอากาศโลก(ตอนจบ)
มาการเรียนรู้ทักษะพื้นฐานฟุตบอลตอนที่ 2
มาเรียนรู้ทักษะพื้นฐานกรีฑาตอนที่ 2
'แหม่ม'มอบของขวัญ..'คิดดีอยู่ที่ใจ' มงคลที่ ๑ -๕
ความรู้ก่อนดูโขน ตอน นารายณ์ปราบนนทุก
พบ 2 พืชชนิดใหม่ของโลกในไทยสารมีฤทธิ์ยับยั้งเซลล์มะเร็ง
บัตรอวยพร พระฉายาลักษณ์และภาพวาดของสมเด็จพระเทพฯ
 
     "สหวิชา ดอท คอม" เป็นแหล่งรวมเนื้อหาความรู้ต่าง ๆ บอกเล่าประสบการณ์เกี่ยวกับเนื้อหา และการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนจากครูทั่วประเทศ นำมาแลกเปลี่ยนในเว็บไซต์แห่งนี้ ซึ่งเนื้อหาทั้งหมดได้ถูกกลั่นกลรองมาจากความรู้ ประสบการณ์ในการทำงานของทีมงานทุกคน...ดังนั้น ทุกเรื่องราว ทุกเนื้อหาสาระจึงเป็นลิขสิทธิ์ของผู้เขียนและสำนักเทคโนโลยีเพื่อการเรียนการสอน สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ หากบุคคลใดที่มีความประสงค์จะนำเนื้อหาเรื่องราวใด ๆ ในเว็บไซต์แห่งนี้ไปนำเสนอในรูปแบบใด ๆ จึงควรที่จะอ้างอิงและให้เครดิตกับ "สหวิชา ดอท คอม" เพื่อเป็นการสนับสนุนและเป็นกำลังใจในการทำงานแก่ทีมงานทุกคนที่เพียรค้นคว้าหาความรู้มานำเสนอ ขอขอบคุณผู้ที่ให้ความสนใจทุกท่านที่เล็งเห็นความสำคัญในสาระการเรียนรู้ต่าง ๆ ...เราขอน้อมรับทุกคำติชมและจะนำไปพัฒนาปรับปรุงในการทำงานให้ดียิ่งขึ้น ขอขอบคุณ Maxsite 1.10 CMS ที่พัฒนาโดยคนไทย ขอขอบคุณทุก ๆ คลิกที่แวะมาเยี่ยมชมเรา "สหวิชา ดอท คอม"

| เกี่ยวกับสหวิชา.คอม | สาระการเรียนรู้ | บทความ | สื่อการเรียนการสอน | แบบฝึกทักษะ | เล่าสู่กันฟัง | คำถามยอดนิยม | Links น่ารู้ | ทีมงานสหวิชา.คอม | ติดต่อเรา |